Kárášjoga nuorat válde čuovgamálema bokte beali birrasa nuppástusaide ja Vuohču skuvlalaččat ja gili olbmot suokkardalle čuovgga, seavdnjadasa ja meahci mearkkašumi dáiddabargobájiin ja -dáhpáhusain juovlamánus. Bargobájiid ja dáhpáhusaid plánejedje ja ollašuhtte Lappi universitehta dáidagiid dieđagotti studeanttat ja Rievdan-prošeakta.

Lappi universitehta dáidagiid dieđagotti studeanttat ja Rievdan-prošeakta plánejedje ja ollašuhtte dáiddabargobájiid ja -dáhpáhusaid juovlamánus Sámis Kárášjogas ja Vuohčus. Bargobájiid ja dáiddadáhpáhusaid temán lei suokkardallat ovttas nuppástusaid davvi eallinbirrasiin.

Kárášjogas 9.-luohkálaččat ovdanbukte čuovgamálema bokte oainnuideaset, mat guske davvi gávcci jagiáigái gieskat dáhpáhuvvan nuppástusaid. Oahppit editerejedje dáiddadujiin unna videoid, mat speadjalastojuvvojedje gávpoga guovddážis guorusin leahkki bensenstašuvnna seaidnái. Seammás oahppit lohke iežaset oainnuid jitnosit báikki alde leamašan olbmuide.

– Čuovgamálemiin sii bukte ovdan earet eará dálkkádatnuppástusa dagahan baluid. Oainnán, ahte bargobádji addá buohkaide vejolašvuođaid suokkardallat dan, mo dáidaga vehkiin sáhttá gieđahallat váttisge áššiid ja dovdduid, dadjá bargobáji bagadan govvadáidaga studeanta Milla Kauppila.

Ihmisiä vanhan huoltoaseman talvisella pihalla katsomassa valomaalauksia valkokankaalta, joka on kiinnitetty rakennuksen seinään.
Kárášjoga guovddážis guorusin leahkki bensenstašuvdna ealáskii skuvlalaččaid bealiváldimiin, mat ledje ollašuhtton čuovgamálemiin. Govva: Ville Koski.
Čuovgga meahcci -čuovgadáiddadáhpáhus Vuohčus

Vuohčus skuvlla ja giliservoša searvvušlaš čuovga- ja jietnadáiddadáhpáhus Čuovgga meahcci buvttii bealistis ovdan čuovgga ja seavdnjadasa mearkkašumiid. Gili olbmuin čoggojuvvojedje maiddái muittut meahccái laktáseaddji doaimmain, muitalusain ja oskumušárbevierus.

Ovdal dáhpáhusa dollojuvvon bargobájiin skuvlalaččat dahke čuovga- ja jietnadáidaga, mas suokkardallojuvvui, maid meahcci sidjiide mearkkaša ja mii lea dan rolla, dehálašvuohta ja makkár čuovgga dat buktá eallimii. Skuvlalaččat oahpásmuvve muitalusaide, mat guske meahci mytologiija ja kulturárbbi. Oahppit maiddái govuhedje suoivvateáhtera vugiiguin muitalusa Njávešeatnis ja Áhčeseatnis, seavdnjadasa ja čuovgga, dálvvi ja geasi dáistaleamis.

Bargobájiin maiddái málejuvvojedje ja luonddumateriálain ráhkaduvvojedje livttat oassin Čuovgga meahcci – dáhpáhusa, man loahpahii čuovga- ja jietnadáiddabálggis ja vázzinráidu skuvlla lagaš meahcis. Dáhpáhussii oassálasttii olles Vuohču skuvla ja beaiveruoktu, sihke gili olbmot. Oasseváldit besse bálgá alde maiddái oassálastit Petra Magga-Vars ja Ante Jalvela jietnaduodjái, mas meahci jietnaduovdda ovttastuvai árbevirolaš luohtái.

Lapsia ja aikuisia koulun liikuntasalissa, jonka lattialle on levitetty pressuja. Pressujen päällä on risuja, kankaita ja muita tarvikkeita lyhtyjen rakentamiseen.
Vuohču liktabargobájis ráhkaduvvojedje risselivttat ja málejuvvojedje lássalivttat. Govva: Milla Kauppila.
Geavada hárjehus bargobájiid ja prošeavtta plánemis

Kárášjoga ja Vuohču bargobájiid ja dáhpáhusaid plánejedje ja bagadedje Lappi universitehta dáidagiid dieđagotti magisttarstudeanttat Milla Kauppila, Ville Koski ja Hanna Rapo ovttas Rievdan-prošeavtta Korinna Korsström-Maggain, Ante Jalvelain ja Mirja Hiltusiin. Bargobájiid ja prošeavtta plánen lei oassi Kauppila, Koski ja Rapo oahpuid.

– Buoremus lei oaidnit movtta lassáneami oahppiin ja sin duostilvuođa čájehit iežaset dáidduid. Vaikko álggus sii veháš eahpidedje bargobádjedoaimma, oahppit ledje hutkát ja áŋgirat ja duste iskat ođđa áššiid, Rapo dadjá.

– Lei maid illudahtti oaidnit, man johtilit oahppit válde bargguid háldui ja ovdamearkka dihte suoivvateáhterbájis álge iskkadit iešráđálaččat iešguđetlágán hearvacuoccaid doaimmaid, Koski muitala.

Lapsia katsomassa varjoteatteria lumisessa, hämärässä metsässä. Varjoteatterin valkokangas on kiinnitetty puihin, ja kankaalla näkyy erilaisia hahmoja.
Čuovgga meahcci -čuovgabálgás teáhterin doaimmai murrii giddejuvvon stuorra vilgesloavdda, masa juohke galledeaddji oaččui válljet ja lasihit muhtin figuvrra, man oahppit ledje bargan bargobájis. Govva: Mirja Hiltunen.
Rievdan – Muutos -prošeakta ovddida árktalaš ođasmahtti dáiddabajásgeassima

Bargobájit ja dáiddadáhpáhusat ollašuhttojuvvojedje oassin Lappi universitehta dáidagiid dieđagotti Rievdan – Muutos -prošeavtta. Prošeavttas ovddiduvvojit searvvušlaš dáiddabajásgeassima vuogit Sámis, eandalii Vuohčus Suomas ja Kárášjogas Norggas. Prošeavttas suokkardallojuvvojit eandalii dáiddavuđot vugiiguin guovllu ássiid iežaset vejolašvuođat váikkuhit positiivvalaččat dasa, man guvlui rievdan dáhpáhuvvá.

Golmmajagát prošeavttas ordnejuvvojit máŋggat bargobájit ja dáhpáhusat, mat buktet oktii bearrašiid, boarrásiid, nuoraid ja skuvlalaččaid gieđahallat rievdama temáid. Suoma bealde prošeavtta ovttasbargoguoibmi lea Sámi mánáidkulturguovddáš Mánnu.

Prošeavtta áigge ráhkaduvvojit maiddái oktasaš dáiddačájáhusat Kárášjohkii Sámi Dáiddaguovddážii ja Anárii Sámekulturguovddáš Sajosii.

Rievdan-prošeavtta dutkanbohtosat buktojuvvojit dáiddadujiid lassin ovdan virtuálapublikašuvnnas, dutkanartihkkaliin ja dieđalaš konferánssain. Prošeakta ovddida seammás ođasmahtti árktalaš dáiddabajásgeassima Lappi universitehta dáidagiid dieđagottis.

Prošeavtta ruhtada Koneen Säätiö (Kone Foanda), ja dan jođiha govvadáiddabajásgeassima professor Mirja Hiltunen Lappi universitehta dáidagiid dieđagottis. Prošeavtta prošeaktadutkin ja koordináhtorin doaibmá Korinna Korsström-Magga ja dutkanassisteantan Ante Jalvela.

Lassedieđut:

Govvadáiddabajásgeassima professor Mirja Hiltunen, prošeavtta jođiheaddji
mirja.hiltunen (at) ulapland.fi
Tel. +358 40 484 4373

Korinna Korsström-Magga, prošeavtta prošeaktadutki ja koordináhtor
kkorsstr (at) ulapland.fi
Tel. +358 40 574 98 75

Rievdan – Muutos -prošeavtta blogga (eŋgelasgillii)
Rievdan – Muutos -prošeavtta dieđut Koneen Säätiö siidduin